ބުދަ، 18 ނޮވެމްބަރު 2026
ލައިފްސްޓައިލް

ހާސްކަމުގެ ތެރެއިން ދިރިއުޅުން: ސްޓްރެސްއަކީ ކޮބާ؟

ސްޓްރެސްއަކީ ބަލިކަށިކަމެއް ނޫން ---
ސްޓްރެސްއަކީ ބަލިކަށިކަމެއް ނޫން ---

ދިރިއުޅުމުގެ މާހައުލު ބަދަލުވަމުންދާ ހަލުވި ދުވެއްޔާ އެކު، "ސްޓްރެސް" (Stress) ނުވަތަ ނަފްސާނީ ބުރަދަނަކީ މިއަދު އަޅުގަނޑުމެންގެ ތެރެއިން ކޮންމެ މީހަކަށްމެ ފަރިތަ ލަފްޒެކެވެ. ވަޒީފާގެ މާހައުލުންނާއި، އާއިލީ ޒިންމާތަކުން ނުވަތަ މާލީ ދަތިތަކުގެ ސަބަބުން ވެސް ސްޓްރެސްއާ ކުރިމަތިނުވާ ހަމަ އެކަކުވެސް މަދެވެ. ނަމަވެސް ހަގީގަތަކީ ސްޓްރެސްއަކީ ކޮބައިކަމާއި، އޭގެއިން ސަލާމަތްވާނެ ގޮތް އެނގެނީ މަދު ބަޔަކަށެވެ.

ސްޓްރެސްއަކީ ކޮބާ؟

ސްޓްރެސްއަކީ ކުއްލިއަކަށް ކުރިމަތިވާ ބަދަލަކަށް ނުވަތަ ގޮންޖެހުމަކަށް ހަށިގަނޑާއި ވިސްނުން އިޖާބަދޭ ގޮތެވެ. މިއީ ހަށިގަނޑުގެ އަމިއްލަ ދިފާއީ ނިޒާމު ހޭލައްވާލާ "ފައިޓް އޯ ފްލައިޓް" (Fight or Flight) އިޖާބައެކެވެ. މި ދަނޑިވަޅުގައި ހަށިގަނޑުން 'ކޯޓިޒޯލް' އަދި 'އެޑްރެނަލިން' ފަދަ ހޯމޯންތައް ބޭރުކޮށް، ހިތުގެ ވިންދު އަވަސްކޮށްލާ، ހަކަތަ އިތުރުކޮށްދެއެވެ.

ސްޓްރެސްގެ ދެ ބާވަތެއްވެއެވެ:

  1. ކުއްލި ސްޓްރެސް (Acute Stress): މިއީ ކުރު މުއްދަތަކަށް، ކުއްލިއަކަށް ދިމާވާ ކަމަކުން (މިސާލަކަށް އިމްތިހާނެއް އޮތުން ނުވަތަ އެކްސިޑެންޓަކުން ސަލާމަތްވުން) ދިމާވާ ސްޓްރެސްއެކެވެ. މީގެ ސަބަބުން ކަންކަމަށް ސަމާލުކަންދޭން ފަސޭހަވެއެވެ.

  2. ދާއިމީ ސްޓްރެސް (Chronic Stress): މިއީ ދިގު މުއްދަތަކަށް ދެމިގެންދާ ސްޓްރެސްއެކެވެ. މާލީ ދަތިކަމެއް ނުވަތަ ވަޒީފާގެ ބުރަބޮޑުވުން ފަދަ ކަންކަމުން ދިމާވާ މި ބާވަތުގެ ސްޓްރެސްއަކީ ސިއްހަތަށް ހުރި ނުރައްކަލެކެވެ.

ސްޓްރެސްވުމުން ހަށިގަނޑަށް އަންނަ ބަދަލުތައް

ދިގު މުއްދަތަކަށް ސްޓްރެސްވުމަކީ ހަށިގަނޑުގެ އެކި ގުނަވަންތަކަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ފޯރާ ކަމެކެވެ. އޭގެ ތެރޭގައި:

  • ބޮލުގައި ރިއްސުމާއި ރަނގަޅަށް ނުނިދުން: މާބޮޑަށް ވިސްނުމުގެ ސަބަބުން ނިދަން އުނދަގޫވެ، ސިކުނޑިއަށް ލޮޑުކަންލިބެއެވެ.

  • ހިތުގެ ބަލިތައް: ލޭގެ ޕްރެޝަރު މަތިވެ، ހާޓް އެޓޭކް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވެއެވެ.

  • ހާޖަތް ގޯސްވުން: ބައެއް މީހުންނަށް ބަނޑުގައި ރިއްސުމާއި، ހަޖަމުކުރުމުގެ ނިޒާމަށް ބަދަލުއައުން މެދުވެރިވެއެވެ.

  • މިޒާޖަށް އަންނަ ބަދަލުތައް: ފަސޭހައިން ރުޅިއައުމާއި، ދެރަވުމާއި އަދި އެކަނިވެރިވާން ބޭނުންވުން ހިމެނެއެވެ.

ސްޓްރެސްއިން ސަލާމަތްވާނީ ކިހިނެއް؟

ސްޓްރެސްއަކީ ދިރިއުޅުމުން އެއްކޮށް ފޮހެލެވޭނެ އެއްޗެއް ނޫނެވެ. ނަމަވެސް، އެކަން މެނޭޖްކުރަން ދަސްކުރެވިދާނެއެވެ.

  • ކަސްރަތު ކުރުން: ގަވާއިދުން ހިނގުން ނުވަތަ ކަސްރަތު ކުރުމުން ހަށިގަނޑަށް އުފާވެރިކަންދޭ ހޯމޯންއެއް ކަމަށްވާ 'އެންޑޯފިން' ބޭރުވެ، ސްޓްރެސް ކުޑަކޮށްދެއެވެ.

  • ފުންކޮށް ނޭވާލުން: ސްޓްރެސްވާހެން ހީވާ ވަގުތުތަކުގައި ލޯ މަރާލައިގެން އިނދެ، މަޑުމަޑުން ފުންކޮށް ނޭވާލުމަކީ ހިތުގެ ވިންދު ހަމައަކަށް އަޅުވައިދޭ ކަމެކެވެ.

  • ވަގުތު ރޭވުން (Time Management): ކުރަންޖެހޭ ކަންކަން ތަރުތީބުކޮށް، މުހިންމު ކަންކަމަށް އިސްކަންދިނުމުން ކަންކަން ކުއްލިއަކަށް ބޮލަށް ބަރުވުމުން ސަލާމަތްވެއެވެ.

  • އަޅާލުންތެރި މީހުންނާ ވާހަކަދެއްކުން: ހިތުގެ އުދާސްތައް ގާތް މީހަކާ ހިއްސާކޮށްލުމަކީ ނަފްސާނީ ގޮތުން ބޮޑު ލުޔެއް ލިބޭނެ ކަމެކެވެ.

ސްޓްރެސްއަކީ ބަލިކަށިކަމެއް ނޫނެވެ. އެއީ ދިރިއުޅުމުގެ ބާރު ދުވެލީގެ ތެރެއިން ހަށިގަނޑަށް އަރާ ވަރުބަލިކަމެކެވެ. މުހިންމީ އަމިއްލަ ނަފްސަށް ވަގުތުދީ، ސިއްހަތަށް އިސްކަންދިނުމެވެ. ހާސްކަމުގެ ތެރެއިން ހަމަހިމޭންކަން ހޯދުމަކީ ދިރިއުޅުން އުފާވެރިކޮށް ބޭއްވުމުގެ އެންމެ ބޮޑު ތަޅުދަނޑިއެވެ.

ލައިފްސްޓައިލް

އިތުރަށް ←