މީރު ރަހައިގެ ދަލުގައި ޖެހި ޒުވާން ޖީލެއް ފަނާވަނީ؛ ވޭޕަކީ ނޭނގި ހުއްޓާ ފުރާނަ ދުއްވާލާ ސިއްރު ޤާތިލެއް!
އާދައިގެ ސިނގިރޭޓަށްވުރެ ރައްކާތެރި އަދި ދުންފަތުގެ އިސްތިޢުމާލުކުރުން ހުއްޓާލުމަށް އެހީތެރިވެދޭ ޒަމާނީ ވަސީލަތެއްގެ ގޮތުގައި ބާޒާރަށް ނެރުނު އިލެކްޓްރޯނިކް ސިނގިރޭޓު ނުވަތަ "ވޭޕް" އަކީ، މިއަދު ދިވެހިރާއްޖެއާއި މުޅި ދުނިޔޭގެ އާންމު ސިއްޙަތަށް ކުރިމަތިވެފައިވާ އެންމެ ނުރައްކާތެރި އެއް ބިރެވެ.
މީރު ވަހާއި، މޭވާއާއި، މެޓާގެ ތަފާތު ރަހަތަކުގެ ނިވަލުގައި ފޮރުވިގެން ތިބެ، ވޭޕް އުފައްދާ ކުންފުނިތަކުން ޖަހާފައިވާ މި ދަލުގައި ޖެހި، ސްކޫލް ދައުރުގެ ކުޑަކުދިންނާއި ޒުވާނުން އަންނަނީ ނިކޮޓިންގެ އަޅުވެތިކަމަށް ވެއްޓެމުންނެވެ. ސިއްޙީ މާހިރުންނާއި ބައިނަލްއަޤްވާމީ އިދާރާތަކުގެ ދިރާސާތަކުން ކަށަވަރުކޮށްދޭ ގޮތުގައި، ވޭޕުން ބޭރުވާ ދުމަކީ ހަމައެކަނި ފެން އާތްވެއް ނޫނެވެ؛ އެއީ އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑުގެ މުހިންމު ގުނަވަންތައް އެތެރެއިން ފަނާކޮށްލައި، ނޭނގި ހުއްޓާ ފުރާނަ ދުއްވާލާ "ސިއްރު ޤާތިލެކެވެ".
1. ވޭޕްގެ ދުމުގައި ފޮރުވިފައިވާ ވިހަ ކެމިކަލްތަކާއި ބަރު މަޢުދަންތައް
Ads by BMLވޭޕްކުރުމަށް ބޭނުންކުރާ ދިޔަ (އީ-ލިކުއިޑް) ކޮއިލެއްގެ އެހީގައި ހޫނުވެގެން ދުމަށް ބަދަލުވާއިރު، އޭގައި އިންސާނާގެ ހަށިގަނޑަށް ނުހަނު ބޮޑެތި ގެއްލުންދޭ އެތައް ސަތޭކަ ކެމިކަލެއް އުފެދެއެވެ.
• މަތީ މިންވަރަކަށް ނިކޮޓިން އެކުލެވުން: ސިއްޙީ ތަހުލީލުތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، "ނިކޮޓިން ނުހިމެނޭ" ކަމަށް ބުނެ ލޭބަލްކޮށްފައި ހުންނަ ގިނަ ވޭޕްތަކުގައިވެސް ނިކޮޓިން ހުރެއެވެ. އެންމެ ވޭޕް ޕޮޑެއްގައި އާދައިގެ ސިނގިރޭޓް ފޮއްޓެއްގައި (20 ސިނގިރޭޓުގައި) ހުންނަ ވަރަށް، ނުވަތަ އެއަށްވުރެ ގިނައިން ނިކޮޓިން ހުރެއެވެ. މިއީ އިންސާނާ ކުޑަ ވަގުތުކޮޅެއްގެ ތެރޭގައި އެއަށް ދެވިހިފުވާ ބާރުގަދަ ކެމިކަލެކެވެ.
• ކެންސަރު ޖައްސާ ވިހަ ކެމިކަލްތައް: ވޭޕްގެ ދިޔަ ހޫނުވުމުން ފޯމަލްޑިހައިޑް އަދި އެސެޓަލްޑިހައިޑް ފަދަ ކެންސަރަށް މަގުފަހިކުރާ ނުރައްކާތެރި ކެމިކަލްތައް އުފެދެއެވެ. ފޯމަލްޑިހައިޑަކީ މަރުވެފައިވާ މީހުންގެ ހަށިގަނޑު ކުނިވިޔަނުދީ ބެހެއްޓުމަށް ބޭނުންކުރާ ވިހަ މާއްދާއެކެވެ.
• ވިހަ ބަރު މަޢުދަންތައް: ވޭޕްގެ ދިޔަ ހޫނުކުރާ ދަގަނޑު ކޮއިލް ހޫނުވުމުގެ ސަބަބުން، ނިކަލް، ޓިން، ކްރޯމިއަމް އަދި ލެޑް (ތިމަރަ) ފަދަ ވިހަ މަޢުދަންތަކުގެ ކުދިކުދި އެތިކޮޅުތައް ދުމާއެކު ސީދާ ފުއްޕާމެއަށް ވާސިލުވެ، ލޭގެ ތެރެއަށް އެކުވެއެވެ.
• ފްލޭވާ ކެމިކަލްތަކުގެ ނުރައްކާ: ވޭޕަށް މީރު ރަހައާއި ވަސް ލުމަށް ބޭނުންކުރާ "ޑައިއެސެޓައިލް" އަދި ވިޓަމިން އީ އެސިޓޭޓް ފަދަ ކެމިކަލްތަކަކީ ކެއުމުގައި ބޭނުންކުރެވުނު ނަމަވެސް، ދުމުގެ ގޮތުގައި ނޭވާލާ ނިޒާމަށް އެތެރެވުމުން ފުއްޕާމޭގެ ސެލްތައް މަރާލާ މާއްދާތަކެކެވެ.
• މަސްތުވާތަކެތި އަޅައިގެން ބޭނުންކުރުން: އެންމެ ބޮޑަށް ކަންބޮޑުވާންޖެހޭ އެއް ކަމަކީ، ވޭޕްގެ ވަހަކީ މީރު ވަހަކަށް ވާތީ، ބައެއް ވޭޕް ކާޓްރިޖްތަކުގައި ޓީއެޗްސީ އާއި އެޓޮމިޑޭޓް ފަދަ ނުރައްކާތެރި މަސްތުވާތަކެތި އަޅައިގެން، އެއްވެސް މީހަކަށް ޝައްކު ނުވާނެހެން ސްކޫލް ކުދިންނާއި ޒުވާނުންގެ މެދުގައި މަސްތުވާތަކެތި ބޭނުންކުރަމުންދާ ކަމެވެ.
2. ފުއްޕާމެއާއި ނޭވާލާ ނިޒާމަށް ކުރިމަތިވާ ފުރާނައަށް ނުރައްކާތެރި ބަލިތައް
ވޭޕްކުރުމުން އެންމެ ފުރަތަމަ އަދި އެންމެ ބޮޑު ގެއްލުމެއް ލިބެނީ އިންސާނާގެ ފުއްޕާމެއަށެވެ.
• އިވާލީ (ވޭޕްކުރުމާ ގުޅިގެން ފުއްޕާމެއަށް ޖެހޭ ނުރައްކާތެރި ބަލި): މިއީ ސީދާ ވޭޕްކުރުމާ ގުޅިގެން ފުއްޕާމެއަށް ޖެހޭ ވަރަށް ނުރައްކާތެރި ބައްޔެކެވެ. މި ބަލީގެ ސަބަބުން ފުއްޕާމޭގައި ތެޔޮ ފަދަ މާއްދާތައް ޖަމާވެ، ފުއްޕާމޭ ދުޅަވެ، ހަށިގަނޑަށް އޮކްސިޖަން ލިބުން ހުއްޓެއެވެ. މި ބަލި ޖެހޭ ގިނަ ޒުވާނުންނަށް އައިސީޔޫގައި ވެންޓިލޭޓަރުގެ އެހީގައި ފަރުވާދޭން ޖެހޭއިރު، މި ބަލީގައި އެތައް ބަޔަކު ވަނީ މަރުވެފައެވެ.
• ޕޮޕްކޯން ލަންގް (ފުއްޕާމޭގެ ކުދި ވައިހޮޅިތައް ލަކުނުލައި ހިމަވުމުގެ ބަލި): ވޭޕްގެ ފްލޭވާގައި ހިމެނޭ ޑައިއެސެޓައިލް ކެމިކަލްގެ ސަބަބުން ފުއްޕާމޭގެ އެންމެ ކުދި ވައިހޮޅިތައް ހަލާކުވެ، ލަކުނުލައި ހިމަވެއެވެ. މިއީ ދުވަހަކުވެސް ރަނގަޅު ނުވާ، ދާއިމީ ބައްޔެކެވެ. މި ބަލި ޖެހުމުން ކުޑަކޮށް ހިނގާލިޔަސް ނޭވާހާސްވެ، މެދުނުކެނޑި ހިކި ކެއްސުމެއް ކެއްސާނެއެވެ.
• ނިއުމޯތޯރެކްސް (ފުއްޕާމޭ ފިތި ނުވަތަ ފަޅައިގެންދިއުމުގެ ބަލި): ވޭޕްކުރާއިރު ފުންކޮށް ނޭވާ ދެމުމުގެ ސަބަބުން، ފުއްޕާމޭގެ ބޭރު ފަށަލައިގައި ހުންނަ ކުދި ވައިކޮތަޅުތައް ފަޅައިގެންގޮސް، ފުއްޕާމޭ ފިތުމުގެ ހާދިސާތައް ޒުވާނުންގެ މެދުގައި ވަނީ އިތުރުވެފައެވެ. މިއީ ކުއްލިއަކަށް މޭގައި ގަދަޔަށް ރިއްސައި، ވަގުތުން އޮޕަރޭޝަން ކުރަންޖެހޭ ނުރައްކާތެރި ހާލަތެކެވެ.
• ދިފާޢީ ނިޒާމު ބަލިކަށިވުން: ވޭޕްގެ ދުމުގެ ސަބަބުން ފުއްޕާމޭގައި ހުންނަ ޖަރާސީމު މަރާ ސެލްތައް ވާގިނެތި، ނިއުމޯނިއާ އަދި ނޭވާލާ ނިޒާމުގެ ތަފާތު އިންފެކްޝަންތައް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ބޮޑުވެއެވެ.
3. ހިތާއި ލޭހޮޅިތަކަށް ލިބޭ ދާއިމީ ގެއްލުންތައް
ބޭރުފުށުން އެއްވެސް އަލާމާތެއް ނުފެނި، ހަށިގަނޑުގެ އެތެރެއިން ހިތާއި ލޭހޮޅިތައް ހަލާކުކޮށްލާތީ ވޭޕަށް "ސިއްރު ޤާތިލެއް" ގެ ނަން ދެވިފައިވެއެވެ.
• ލޭހޮޅިތައް ހަރުވުމާއި ހިމަވުން: ވޭޕްކުރުމުން ލޭހޮޅިތަކުގެ އެތެރޭގެ ނާޒުކު ފަށަލަ ހަލާކުވެ، ލޭހޮޅިތައް ފުޅާވެ ހިމަވުމުގެ ބާރު ގެއްލެއެވެ. އަދި ލޭހޮޅިތަކުގައި ސަރުބީ ޖަމާވާ މިންވަރު އަވަސްވެއެވެ.
• ލޭގެ ޕްރެޝަރު މަތިވުމާއި ހިތުގެ ވިންދު އަވަސްވުން: ނިކޮޓިން ހަށިގަނޑަށް ވަނުމާއެކު އެޑްރިނަލިން ހޯމޯން ބޭރުވެ، ހިތުގެ ވިންދު އަވަސްވެ، ލޭގެ ޕްރެޝަރު މައްޗަށް ދެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން ހިތަށް ބާރުބޮޑުވެއެވެ.
• ކުއްލި ހާޓް އެޓޭކާއި ސްޓްރޯކް: ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ވޭޕްކުރާ މީހުންނަށް ހާޓް އެޓޭކް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު ނުކުރާ މީހުންނަށްވުރެ 56 އިންސައްތަ އިތުރެވެ. އަދި ސްޓްރޯކް ޖެހުމުގެ ފުރުސަތު 30 އިންސައްތަ އިތުރުވެ، ލޭ ގަނޑުވުމުގެ ނުރައްކާ ބޮޑުވެއެވެ.
4. ސިކުނޑި ހެދިބޮޑުވުމަށް ހުރަސްއެޅި، ނަފްސާނީ ދުޅަހެޔޮކަން ގެއްލުން
އިންސާނާގެ ސިކުނޑި ފުރިހަމައަށް ހެދިބޮޑުވެ ނިމެނީ އުމުރުން ގާތްގަނޑަކަށް 25 އަހަރުގައެވެ. ފުރާވަރު އުމުރުގައާއި ޒުވާން އުމުރުގައި ވޭޕްކުރުމަކީ ސިކުނޑިއަށް ދެވޭ ވިހައެކެވެ.
• ސިކުނޑީގެ ނާރުތަކަށް ބަދަލު އައުން: ނިކޮޓިންގެ ސަބަބުން ސިކުނޑީގެ ސެލްތައް ގުޅޭ ގޮތަށް ބަދަލު އައިސް، ކަންކަން ހަނދާން ބެހެއްޓުމަށާއި، އާ އެއްޗެހި ދަސްކުރުމަށާއި، ކަންކަމަށް ސަމާލުކަން ދިނުމަށް ދާއިމީ ހުރަސްތަކެއް ކުރިމަތިވެއެވެ. މީގެ ސަބަބުން ސްކޫލް ކުދިންގެ ކިޔެވުމުގެ ނަތީޖާ ވަރަށް ބޮޑަށް ދަށްވެއެވެ.
• ނަފްސާނީ ބަލިތަކަށް މަގުފަހިވުން: ގިނަ ޒުވާނުން ވޭޕްކުރަނީ ހާސްކަން ފިލުވާލުމަށް ކަމަށް ހީކޮށްގެން ނަމަވެސް، ޙަޤީޤަތަކީ ނިކޮޓިންގެ ސަބަބުން ސިކުނޑީގެ ކެމިކަލް ބެލެންސް ގެއްލި، ހާސްވުމާއި، މާޔޫސްވުމާއި، އަދި ކުދިކުދި ކަންކަމާ ރުޅިގަދަވުން ފަދަ ނަފްސާނީ ބަލިތައް އިތުރުވުމެވެ.
• ނިދުމުގެ ނިޒާމު ހަލާކުވުން: ނިކޮޓިންއަކީ ސިކުނޑި ހޭލައްވާ ބަހައްޓާ މާއްދާއަކަށް ވާތީ، ވޭޕްކުރާ ޒުވާނުންނަށް ނިދަން އުނދަގޫވެ، ނިދި މަދުވުމުގެ ސަބަބުން ޖިސްމާނީ އަދި ނަފްސާނީ ގޮތުން މީހާ ބަލިކަށިވެއެވެ.
5. އަނގަޔާއި ދަތްތަކަށާއި، ހަށިގަނޑުގެ އެހެނިހެން ގުނަވަންތަކަށް ކުރާ އަސަރު
• ދަތްތަކާއި ހިރުގަނޑު ހަލާކުވުން: ވޭޕްގެ ދުމުގައި ހިމެނޭ ކެމިކަލްތަކާއި ފޮނި ރަހަތަކުގެ ސަބަބުން އަނގަތެރެ ހިކި، ޖަރާސީމު އުފެދި، ދަތްތައް ފަނިކައި ހަލާކުވުމާއި، ހިރުގަނޑުން ލޭއައިސް ދަތްތައް އުފުރިގެންދާ ހާލަތަށް ދެއެވެ.
• ދަރިމައިވުމުގެ ނިޒާމަށް ކުރާ އަސަރު: ދިރާސާތަކުން ދައްކާ ގޮތުގައި، ވޭޕްގެ ދުމުގައި ހިމެނޭ ވިހަ ކެމިކަލްތަކުގެ ސަބަބުން ފިރިހެނުންގެ ދަރިފަނީގެ މިންވަރު ދަށްވެ، އަންހެނުންގެ ދަރިމައިވުމުގެ ޤާބިލުކަމަށް ހުރަސްއެޅެއެވެ. އަދި މާބަނޑު އަންހެނުން ވޭޕްކުރުމުން ބަނޑުގައިވާ ދަރިފުޅުގެ ސިކުނޑިއާއި ފުއްޕާމޭ ހެދިބޮޑުވުމަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތައް ލިބެއެވެ.
6. އިޖުތިމާޢީ އަދި ޖިސްމާނީ އެހެނިހެން ނުރައްކާތައް
• އެހެން މަސްތުވާތަކެއްޗަށް ހުޅުވޭ ދޮރޯއްޓެއް: ވޭޕްކުރާ ޒުވާނުން، ފަހުން އާދައިގެ ސިނގިރޭޓް ބުއިމަށާއި، މަސްތުވާތަކެތީގެ އެހެނިހެން ބާވަތްތައް ބޭނުންކުރުމަށް އޮންނަ ފުރުސަތު ވޭޕް ނުކުރާ ކުދިންނަށްވުރެ 3 ގުނަ އިތުރުކަމަށް ދިރާސާތަކުން ކަށަވަރުވެއެވެ.
• އާލާތްތައް ގޮވުމާއި ފިހުމުގެ ހާދިސާތައް: ވޭޕްގައި ބޭނުންކުރާ ލިތިއަމް-އަޔަން ބެޓެރި ހޫނުވެ ކުއްލިއަކަށް ގޮވުމުގެ ސަބަބުން، ޖީބުގައި އޮއްވާ ފައި ފިހުމާއި، ބޭނުންކުރަނިކޮށް ގޮވައިގެން މޫނާއި ދަތްތައް ހަލާކުވެ، ލޮލުގެ ފެނުން ގެއްލުން ފަދަ ބިރުވެރި ހާދިސާތައް ވަނީ ހިނގާފައެވެ.
• ދެވަނަ ފަރާތަށް ލިބޭ ގެއްލުން: ވޭޕްކުރާ މީހާ ބޭރުކުރާ ދުމަކީ ހަމައެކަނި މީރު ވަހެއް ނޫނެވެ. އެ ދުމުގެ ތެރޭގައި ހުންނަ ނިކޮޓިންއާއި ވިހަ ކެމިކަލްތައް ކައިރީގައި ތިބޭ ކުޑަކުދިންނާއި، މާބަނޑު މީހުންނާއި، އެހެނިހެން މީހުންގެ ހަށިގަނޑަށް ނޭވާގެ ޒަރީޢާއިން އެތެރެވެ، އެމީހުންނަށްވެސް ސިއްޙީ ގެއްލުންތައް ލިބެއެވެ.
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ހާލަތާއި ސަރުކާރުގެ ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތައް
ދިވެހިރާއްޖޭގެ ސްކޫލް މާހައުލުތަކަށާއި ޒުވާނުންގެ މެދުގައި ވޭޕްގެ ވަބާ އިންތިހާއަށް އާންމުވެ، ގައުމުގެ އިޖުތިމާއީ ފޭރާމަށް އޭގެ ނޭދެވޭ އަސަރު ކުރަން ފެށުމާއެކު، ސަރުކާރުން ވަނީ މިކަން ހުއްޓުވުމަށް ތާރީޚީ އަދި ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކެއް އަޅާފައެވެ. އެގޮތުން، ދުންފަތް ކޮންޓްރޯލްކުރުމާބެހޭ ޤާނޫނަށް ގެނެވުނު އިޞްލާޙުގެ ދަށުން، 15 ނޮވެމްބަރު 2024 އިން ފެށިގެން ދިވެހިރާއްޖެއަށް ވޭޕާއި އޭގެ އާލާތްތައް އެތެރެކުރުން ވަނީ އެއްކޮށް މަނާކޮށްފައެވެ.
އަދި 15 ޑިސެމްބަރު 2024 އިން ފެށިގެން ރާއްޖޭގައި ވޭޕް ބޭނުންކުރުމާއި، ވިއްކުމާއި، ހިލޭ ބެހުން ޤާނޫނީ ގޮތުން މަނާކޮށް، އެކަން ކުރާ ފަރާތްތަކާމެދު ބޮޑެތި ޖޫރިމަނާތަކާއެކު ޤާނޫނީ ފިޔަވަޅު އެޅުމުގެ އުސޫލުތައް ވަނީ ތަންފީޒުކުރަން ފަށާފައެވެ.
މީރު ރަހައާއި ހިތްގައިމު ވަހުގެ ނިވަލުގައި ފޮރުވިގެން ތިބެ، ވޭޕްކުރުމަކީ ރައްކާތެރި ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ދައްކުވައިދިން ނަމަވެސް، ޙަޤީޤަތަކީ އެއީ އާ ޖީލެއް ނިކޮޓިންގެ އަޅުވެތިކަމަށް ވައްޓާލައި، ފުއްޕާމެއާއި ހިތް ފަނާކޮށްލާ ސިއްރު ޤާތިލެއް ކަމެވެ. ޤާނޫނީ ގޮތުން އެޅިފައިވާ ހަރުކަށި ފިޔަވަޅުތަކާއެކު، މި ނުރައްކާތެރި ވަބާއިން ދިވެހި މުޖުތަމަޢާއި ޒުވާން ޖީލު ސަލާމަތްކުރުމަށްޓަކައި، ބެލެނިވެރިންނާއި، ތަޢުލީމީ އިދާރާތަކާއި، ތަންފީޒީ އިދާރާތައް ގުޅިގެން މެދުނުކެނޑި މަސައްކަތްކުރުމަކީ މިއަދު ޤައުމަށްޓަކައި ކުރަންޖެހިފައިވާ އެންމެ މުހިންމު ޖިހާދެވެ.
Ads by MACL
