ރިޝްވަތު: އިންސާނިއްޔަތުގެ އަސާސީ ޙައްޤުތައް ނިގުޅައިގަންނަ ވަބާ!
ރިޝްވަތު ދިނުމާއި ހިފުމަކީ، އިސްލާމް ދީނުގައި އެންމެ ބޮޑަށް ނަފުރަތުކުރައްވާފައިވާ އަދި މުޖުތަމަޢުގެ ހަމަޖެހުމާއި އިންސާފަށް އެންމެ ބޮޑަށް ހުރަސްއަޅާ ނުބައި ޢަމަލުތަކުގެ ތެރޭގައި ހިމެނޭ ކަމެކެވެ. ދީނީ ނަޒަރަކުން ބަލާއިރު މިއީ ހަމައެކަނި ޙަރާމް ކަމެއް ނޫނެވެ. އޭގެ ބަދަލުގައި، މިއީ ޤައުމުތަކުގެ އިޤްތިޞާދީ، އިޖުތިމާޢީ އަދި ސިޔާސީ ހާލަތު ދަށަށް ޖައްސާ، އިންސާނިއްޔަތުގެ އަސާސީ ޙައްޤުތައް ނިގުޅައިގަންނަ ވަބާއެކެވެ.
އިސްލާމް ދީނުގައި ރިޝްވަތުގެ ޙުކުމް
އިސްލާމް ދީނުގައި ރިޝްވަތު ދިނުމާއި ހިފުމަކީ ބޮޑު ފާފައެއް ކަމަށް ކަނޑައަޅުއްވާފައިވެއެވެ. ރިޝްވަތަކީ، ޙައްޤު ނޫން ގޮތުގައި މީހެއްގެ މުދާ ނުވަތަ ޙައްޤެއް ހޯދުމަށް ނުވަތަ ބާޠިލު ކަމެއް ޙައްޤު ކަމެއްގެ ގޮތުގައި ހެދުމަށް ދެވޭ އެއްޗެކެވެ.
ކީރިތި ޤުރުއާނުގައި މުސްލިމުންގެ މުދާ ނާޖާއިޒު ގޮތުގައި ކެއުމުގެ ނުބައިކަން ބަޔާންކުރައްވާފައިވެއެވެ. ރިޝްވަތަކީ ވެސް މިފަދަ ނާޖާއިޒު ގޮތެއްގައި މުދާ ހޯދުމުގެ ވަސީލަތެކެވެ. ﷲ ސުބުޙާނަހޫ ވަތަޢާލާ ވަޙީކުރައްވާފައިވެއެވެ.
﴿وَلَا تَأْكُلُوا أَمْوَالَكُم بَيْنَكُم بِالْبَاطِلِ وَتُدْلُوا بِهَا إِلَى الْحُكَّامِ لِتَأْكُلُوا فَرِيقًا مِّنْ أَمْوَالِ النَّاسِ بِالْإِثْمِ وَأَنتُمْ تَعْلَمُونَ﴾
Ads by BMLމާނައީ: "އަދި ތިޔަބައިމީހުންގެ މުދާތައް ތިޔަބައިމީހުންގެ މެދުގައި باطل ގޮތުގައި ނުކާށެވެ! އަދި ތިޔަބައިމީހުން ދެނެތިބެގެންމެ، ފާފަވެރި ގޮތުގައި މީސްތަކުންގެ މުދާތަކުގެ ތެރެއިން ބައެއް ކެއުމަށްޓަކައި އެ މުދާތައް (އެބަހީ: އެ މުދާތަކުން ބައެއް) حاكم ންނަށް ނުދޭށެވެ!" (ސޫރަތުލް ބަޤަރާ: 188)
މި އާޔަތުގައި ވަނީ، މީސްތަކުންގެ މުދާ ނާޖާއިޒު ގޮތުގައި ކެއުމަށްޓަކައި، ޙާކިމުންނަށް ނުވަތަ ނުފޫޒު ހުރި ފަރާތްތަކަށް ރިޝްވަތުގެ ގޮތުގައި ފައިސާ ދިނުމުގެ ނުބައިކަން ބަޔާންކުރައްވާފައެވެ.
ރިޝްވަތު ދޭ މީހާއަށާއި ހިފާ މީހާއަށް ކީރިތި ރަސޫލާ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ލަޢުނަތް ލެއްވިއެވެ. ޢަބްދުﷲ ބިން ޢުމަރު ރަޟިޔަﷲ ޢަންހު ގެ އަރިހުން ރިވާވެގެންވާ ޙަދީޘްފުޅެއްގައިވެއެވެ.
"لَعَنَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الرَّاشِيَ وَالْمُرْتَشِيَ"
މާނައީ: "ހަމަކަށަވަރުން ރަސޫލުﷲ ޞައްލަﷲ ޢަލައިހި ވަސައްލަމަ ރިޝްވަތު ދޭ މީހާއަށާއި ރިޝްވަތު ހިފާ މީހާއަށް ލަޢުނަތް ލެއްވިއެވެ." (ސުންނަން އަބީ ދާވޫދު، އަދި އައްތިރްމިޛީ ޙަސަން ޞަޙީޙް ކަމަށް ވިދާޅުވެފައި)
މީގެ އިތުރުން، ދައުލަތުގެ މަޤާމެއްގައި ހުރެ، އެ މަޤާމުގެ ސަބަބުން ލިބޭ ހަދިޔާއަކީ ވެސް ރިޝްވަތުގެ ތެރޭގައި ހިމެނިދާނެ ކަމަށް އިޝާރާތްކުރައްވާފައިވާ ޙަދީޘްފުޅެއް ޞަޙީޙް އަލްބުޚާރީގައި ވެއެވެ. އެކަލޭގެފާނު ވިދާޅުވިއެވެ. "އެމީހާގެ ބައްޕަގެ ނުވަތަ މަންމަގެ ގޭގައި ހުރެ، އެމީހާއަށް ހަދިޔާއެއް ދޭތޯ ނުބަލަނީ ކީއްވެގެން ހެއްޔެވެ؟" މާނައަކީ، މަޤާމެއްގައި ނެތްނަމަ އެ ހަދިޔާ ނުލިބުނުނުހެން، މަޤާމުގެ ބޭނުންކޮށްގެން ހޯދާ ކޮންމެ އެއްޗަކީ ވެސް ޙަރާމް އެއްޗަކަށް ވެދާނެއެވެ.
ރިޝްވަތުގެ ދުނިޔެވީ ނުބައިކަން: މުޖުތަމަޢަށް ކުރާ ނޭދެވޭ އަސަރު
ރިޝްވަތަކީ ހަމައެކަނި ފަރުދީ ފާފައެއް ނޫނެވެ. އެއީ މުޅި މުޖުތަމަޢުގެ އަސާސްތައް ހަލާކުކޮށްލާ ނުރައްކާތެރި ބައްޔެކެވެ.
1. އިޤްތިޞާދީ ގެއްލުން:
ރިޝްވަތުގެ ސަބަބުން ޤައުމުތަކުގެ އިޤްތިޞާދަށް ބޮޑެތި ގެއްލުންތައް ލިބެއެވެ. އިންޓަރނޭޝަނަލް މަނިޓަރީ ފަންޑް (އައިއެމްއެފް) ގެ 2016 ވަނަ އަހަރުގެ ރިޕޯޓެއްގައިވާ ގޮތުން، ދުނިޔޭގެ އިޤްތިޞާދަށް އަހަރަކު 1.5 ޓްރިލިއަން ޑޮލަރާއި 2 ޓްރިލިއަން ޑޮލަރާ ދެމެދުގެ ގެއްލުން ރިޝްވަތުގެ ސަބަބުން ލިބެއެވެ. މި ފައިސާއަކީ ދުނިޔޭގެ ޖީ.ޑީ.ޕީ.ގެ ގާތްގަނޑަކަށް %2 އެވެ. މި ފައިސާ ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކަށް ހޭދަކުރެވޭނަމަ، ދުނިޔޭގެ އެތައް ބިލިއަން ބަޔެއްގެ ދިރިއުޅުން ރަނގަޅުވެގެން ދާނެއެވެ.
2. އިންސާފު ގެއްލުން:
ރިޝްވަތުގެ ސަބަބުން އިންސާފުގެ ނިޒާމު ހަލާކުވެގެން ދެއެވެ. މަޤާމުތަކަށް މީހުން ހޮވުމުގައި ނުވަތަ ސަރުކާރުގެ ކޮންޓްރެކްޓްތައް ދިނުމުގައި، ޤާބިލުކަމަށްވުރެ ބޮޑަށް ރިޝްވަތަށް އިސްކަން ދެވެއެވެ. މިސާލަކަށް، ބިޑެއް ކާމިޔާބުކުރުމަށްޓަކައި ރިޝްވަތު ދިނުމުގެ ސަބަބުން، އެ މަސައްކަތް އެންމެ ރަނގަޅަށް ކުރެވޭނެ ފަރާތަށްވުރެ، އެންމެ ގިނައިން ރިޝްވަތު ދޭ ފަރާތަށް މަސައްކަތް ލިބެއެވެ. މީގެ ނަތީޖާއަކީ، ޚިދުމަތުގެ ފެންވަރު ދަށްވުމާއި، ޤައުމުގެ ވަޞީލަތްތައް ނާޤާބިލު ބަޔަކަށް ގެއްލިގެން ދިއުމެވެ.
3. ޢާންމު އިތުބާރު ނެތިދިއުން:
ރިޝްވަތާއި ކޮރަޕްޝަން އާންމުވުމުގެ ސަބަބުން، ޢާންމު ރައްޔިތުން ސަރުކާރުގެ މުއައްސަސާތަކަށާއި، ޤާނޫނު ތަންފީޒުކުރާ ފަރާތްތަކަށް ކުރާ އިތުބާރު ނެތިދެއެވެ. ޚިދުމަތެއް ހޯދުމަށްޓަކައި ރިޝްވަތު ދޭން ޖެހޭކަމުގެ އިޙްސާސް އާންމުންގެ ހިތްތަކުގައި އުފެދުމަކީ، މުޅި ނިޒާމަށް އޮންނަ އިޙްތިރާމް ކުޑަވެގެންދާ ކަމެކެވެ.
4. ފަޤީރުކަން އިތުރުވުން:
ރިޝްވަތުގެ އެންމެ ނުރައްކާތެރި އެއް އަސަރަކީ، ފަޤީރުންނާއި ނިކަމެތިންގެ ޙައްޤުތައް ގެއްލި، ފަޤީރުކަން އިތުރުވުމެވެ. ތަރައްޤީގެ މަޝްރޫޢުތަކަށާއި، ޞިއްޙީ ޚިދުމަތްތަކަށް، އަދި ތަޢުލީމަށް ހޭދަކުރަންޖެހޭ ފައިސާ، ކޮރަޕްޓް ވެރިންނާއި މުވައްޒަފުންގެ އަތްމައްޗަށް ދެއެވެ. މިސާލަކަށް، ނައިޖީރިއާގައި ބައިނަލްއަޤްވާމީ ތެޔޮ ކުންފުންޏަކާ ގުޅުންހުރި 1.1 ބިލިއަން ޑޮލަރުގެ ރިޝްވަތުގެ މައްސަލައެއް ފެންމަތިވިއެވެ. މި ފައިސާ ޤައުމީ ބަޖެޓަށް ލިބުނުނަމަ، އެ ޤައުމުގެ އެތައް ބަޔަކަށް ފައިދާ ކުރީސްކަން ޔަޤީނެވެ. ނަމަވެސް، މި ފައިސާ ގެއްލިގެން ދިއުމުގެ ސަބަބުން، އެ ޤައުމުގެ %50 އަށްވުރެ ގިނަ މީހުން އަދިވެސް ދިރިއުޅެނީ ބޮޑު ފަޤީރުކަމެއްގެ ތެރޭގައެވެ.
ރިޝްވަތަކީ ދީނީ ގޮތުން ޙަރާމްކުރައްވާފައިވާ، އަދި ދުނިޔެވީ ގޮތުން މުޖުތަމަޢުގެ ހަލާކަށް މަގުފަހިކުރާ ނުބައި ޢަމަލެކެވެ. މި ވަބާއިން ސަލާމަތްވުމަށްޓަކައި، ކޮންމެ ފަރުދަކު ވެސް އަމާނާތްތެރިކަމާއި، ތެދުވެރިކަމާއި، ﷲ އަށް ބިރުވެތިވުމުގެ ސިފަތައް އަށަގެންނެވުން މުހިއްމެވެ. ރިޝްވަތު ދިނުމާއި ހިފުމަށް ދެކޮޅު ހެދުމަކީ، އިންސާފުވެރި، ތަރައްޤީވެފައިވާ އަދި ހަމަޖެހޭ މުޖުތަމަޢެއް ބިނާކުރުމަށްޓަކައި ކޮންމެހެން ކުރަންޖެހޭ ކަމެކެވެ.
ރިފަރެންސްތައް:
* ކީރިތި ޤުރުއާން، ސޫރަތުލް ބަޤަރާ: 188
* ސުންނަން އަބީ ދާވޫދު، ޙަދީޘް: 3580
* ޞަޙީޙް އަލްބުޚާރީ، ޙަދީޘް: 6636 (މުވައްޒަފަށް ހަދިޔާ ދިނުމާ ގުޅޭ ޙަދީޘް)
Ads by MACL
